Νεοπλατωνικά στοιχεία στο «Μεσνεβί» του Τζελαλεττίν Ρουμί

Ο Μεγάλος Πέρσης μύστης Τζελαλεττίν Ρουμί όταν εγκαταστάθηκε στο Ικόνιο γνώρισε τον Χριστιανισμό, τον Ιουδαισμό και τον Αρχαίο Ελληνικό Πολιτισμό. Μυήθηκε στο μυστικισμό του Πλωτίνου, στην εκστατική δηλαδή ένωση του θεού με τον άνθρωπο. Ο Ρουμί προσπάθησε να εισάγει στην ισλαμική θρησκεία τις αξίες και δοξασίες της αρχαίας ελληνικής φιλοσοφίας. Ανήκε στο Σουννιτικό δόγμα, δηλαδή στο Ορθόδοξο Ισλάμ, αλλά θεωρήθηκε αιρετικός γιατί προσπάθησε να καλλιεργήσει σε αυτό το πνεύμα της οικουμενικότητας που ήταν γνωστό στον ελληνικό κόσμο από την εποχή των Αμφικτιονιών. Την εποχή δηλαδή που ο Αραβο-Μουσουλμανικός κόσμος χώριζε τον κόσμο σε dar ul Islam, ισλαμικό κόσμο και σε dar ul harb δηλαδή εχθρικό κόσμο, ο Ρουμί τους μιλούσε για ανεξιθρησκεία, αγάπη και ελευθερία. Στόχος του ανθρώπου για το Ρουμί είναι η ένωσή του με τον Θεό. Το σύμπαν κυριαρχείται από τον έναν και μοναδικό Δημιουργό και η ένωση με αυτή την υπέρτατη δύναμη επιτυγχάνεται μόνο με τη θανάτωση του ατομικού "εγώ". Το "εγώ" ανήκει μόνο στο Θεό που είναι αυθύπαρκτος και αιώνιος. Όσοι χρησιμοποιούν αυτή τη λέξη, κατά την άποψή του, βλασφημούν. Ο μεγάλος δάσκαλος του 13ου αιώνα απευθύνεται στο σύγχρονο άνθρωπο και τον καλεί να σταματήσει τον εγωκεντρικό, μοναχικό, και ανταγωνιστικό δρόμο που ακολουθεί για να ξαναβρεί την γαλήνη και την ανθρωπιά του. ΄Ολα τα πλάσματα είναι δημιουργήματα του ίδιου του Θεού και πρέπει να τα αγαπάμε και να τα σεβόμαστε όπως τον δημιουργό τους. Ο Ρουμί με το έργο του "Μεσνεβί" μας κάνει να συνειδητοποιήσουμε ότι είμαστε προσωρινοί σε αυτή τη γη και όσα πλούτη και αν αποκτήσουμε θα τα αφήσουμε πίσω και θα φύγουμε. Ο Ρουμί πιστεύει ότι ακολουθώντας ο καθένας τις διδασκαλίες της πίστης του είτε είναι Χριστιανός είτε είναι Μουσουλμάνος, είτε ειδωλολάτρης, θα δει το Φως το Αληθινό και θα πιεί το νερό της αθανασίας από τη Ζωοδόχο Πηγή. Ασφαλώς δεν είναι τυχαία η λατρεία και ο θαυμασμός των Δυτικών στο έργο του Ρουμί. Επιλεγμένα αποσπάσματα του "Μεσνεβί" που μετέφρασε στα αγγλικά ο Κόλεμαν Μπάρκς πούλησαν το 1995 250000 αντίτυπα, ποσοστό ρεκόρ αν σκεφτεί κανείς ότι ακόμα και οι βραβευμένοι με το Πούλιτζερ ποιητές δεν ξεπερνούν τα 10000 αντίτυπα. Στις σελίδες αυτού του βιβλίου μπορεί να βρεί κανείς την απάντηση στο ερώτημα πως και γιατί ένας Πέρσης φιλόσοφος του 13ου αιώνα εμπνέει τον σύγχρονο άνθρωπο του 21 αιώνα.