Χρονικόν

Ο Γεώργιος Σφραντζής ή Φραντζής υπήρξε σημαίνων ιστοριογράφος και αξιωματούχος των τελευταίων δεκαετιών της εναπομείνασας βυζαντινής αυτοκρατορίας. Γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη στις 30 Αυγούστου του 1401. Καταγόταν από επιφανή οικογένεια της Λήμνου, αλλά σε εφηβική ηλικία έχασε τους γονείς του από επιδημία πανώλους (περί το 1416-17). Έκτοτε η αυτοκρατορική οικογένεια των Παλαιολόγων αναλαμβάνει την επιμέλειά του, και σύντομα ο νεαρός τότε Σφραντζής διορίζεται γραμματικός στην αυλή του βυζαντινού αυτοκράτορα Μανουήλ Β'. Ιδιαιτέρως συνδέθηκε με τον κατά τέσσερα χρόνια νεότερό του Κωνσταντίνο Παλαιολόγο, ενώ υπήρξε υπασπιστής, έμπιστος συνεργάτης και φίλος του. Όσον αφορά στο Χρονικόν του, πρόκειται ουσιαστικά για μία από τις τέσσερις βασικές πηγές της βυζαντινής πλευράς (μαζί με τα ιστορικά έργα των Δούκα, Κριτοβούλου του Ιμβρίου και Λαονίκου Χαλκοκονδύλη), των οποίων η εξιστόρηση έχει ως κέντρο αυτό το κορυφαίο γεγονός που σημάδεψε βαθιά την πορεία του μεσαιωνικού ελληνισμού. Σημειωτέον όμως ότι μεταξύ των τεσσάρων αυτών χρονικογράφων, μόνον ο Γεώργιος Σφραντζής ήταν παρών κατά την πολιορκία και άλωση της Πόλης. Ο ρόλος του όχι απλά ως αυτόπτη μάρτυρα, αλλά και ως έμπιστου συνεργάτη των τριών τελευταίων αυτοκρατόρων, δίνουν στο εν λόγω ιστορικό έργο σημαντική αξία, ιδίως δε αν συνυπολογισθεί ότι λόγω των υψηλών αξιωμάτων που κατείχε, μπορούσε να έχει εύκολα πρόσβαση σε επίσημα κρατικά έγγραφα ή άλλου είδους απόρρητα αρχεία. Στην εξιστόρηση περιλαμβάνονται πολλές αφηγήσεις και αυτοβιογραφικά στοιχεία που θυμίζουν έντονα γραφή ημερολογίου. Άλλωστε, ό,τι γνωρίζουμε για την ζωή του ίδιου του συντάκτη, αντλείται αποκλειστικά μέσα από το κείμενο του Χρονικού του. Η γλώσσα στην οποία έχει συγγραφεί το έργο είναι μικτή, καθώς ανάμεσα σε αρχαΐζοντες τύπους παρεμβάλλονται και ζωντανοί διάλογοι και εκφράσεις από την δημώδη λαϊκή γλώσσα της εποχής.