ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΣΜΟΣ & ΕΡΩΣ

Η ιδέα του ανδρογύνου αναπτύσσεται περαιτέρω στη σκέψη του μαθητή και συγχρόνου του Soloviev, του Dimitri Merezhkovsky. Στο βιβλίο του, Το μυστικό της Δύσης, αφιερώνει ένα κεφάλαιο για το θέμα, προχωρώντας σε πιο σύνθετες παρατηρήσεις. Ο Soloviev μιλάει για τον πνευματικό-φυσικό του χαρακτήρα. Ο Merezhkovsky μιλάει για την τετραπλή του φύση. Ο άνδρας και η γυναίκα αντανακλούν, με την επίγεια ζωή τους, το αμφισεξουαλικό Όν –το Ανδρόγυνο– της αιωνιότητας, ή ό,τι ο Merezhkovsky αποκαλεί ως τέταρτη διάσταση. Έτσι, ο άνδρας και η γυναίκα στην επίγεια ζωή τους είναι ο καθένας, ατομικά, αμφισεξουαλικός, μολονότι στον καθένα δεσπόζει ένα φύλο. Ο Merezhkovsky βλέπει ότι αυτό αντανακλάται και στη φυσική δομή του σώματος: δυο μάτια, δύο αυτιά, δυο εγκεφαλικά ημισφαίρια, κ.ο.κ. Ο εραστής, γράφει, βλέπει στα μάτια του αγαπημένου του τα δυο πρόσωπά του, σαν να αντανακλώνται σε δυο καθρέφτες· ο αγαπημένος βλέπει μια παρόμοια αντανάκλαση στα μάτια του. Στον κόσμο τούτο υπάρχουν τέσσερα πρόσωπα – δυο άνδρες και δυο γυναίκες. Στον άλλο κόσμο υπάρχουν δυο Ανδρόγυνα. Έτσι, σκοπός της γήινης σχέσης μεταξύ ανδρός και γυναικός είναι η ένωση, μέσω της ύψιστης μορφής αγάπης, όχι δυο, αλλά τεσσάρων μερών: τα δυο μέρη της μιας προσωπικότητας θέλουν να ενωθούν με τα δυο μέρη της άλλης. Με τους όρους του κόσμου τούτου –του ουσιαστικά τρισδιάστατου– αυτό είναι άτοπο. Γι’ αυτό και η σχέση ανδρός και γυναικός, προκειμένου να ολοκληρωθεί, πρέπει να υπερβεί τα όρια του κόσμου τούτου. Η φθορά πρέπει να ενδυθεί την αφθαρσία, η θνητότητα να ενδυθεί την αθανασία. Ο διχασμός του αρσενικού και του θηλυκού θα αρθεί με τη γαμήλια ένωση των δυο προσωπικοτήτων που έχουν αποδεσμευτεί από το απρόσωπο και αυτοκαταστροφικό της γήινης σεξουαλικότητας. Αυτή η ανασύσταση της πρωταρχικής ενότητας είναι το πεπρωμένο στο οποίο αποβλέπει το όλον της δημιουργίας. Τα πάντα στη φύση αντανακλούν την πρωταρχική ενότητα του αρσενικού και του θηλυκού. Κάθε άτομο ενέχει τους δυο πόλους της αρχικής ενιαίας δύναμης –έλξη και απώθ